Strona główna -

Pola elektromagnetyczne

Przedmiot i sposób oceny
Standardy jakości środowiska w zakresie pól elektromagnetycznych
Podmioty dokonujące obserwacji i oceny
Organy zobowiązane do gromadzenia informacji
Prawne aspekty związane z oceną
Informacje o poziomach pół elektromagnetycznych
1. Dostępne na stronach internetowych
2. Dostępne na wniosek w placówkach organów zobowiązanych do gromadzenia informacji
Dodatkowe źródła informacji

I. Przedmiot i sposób oceny

Ocena stanu poziomów sztucznie wytworzonych pól elektromagnetycznych w środowisku przede wszystkim dotyczy pól emitowanych przez obiekty radiokomunikacyjne, takie jak stacje nadawcze radiowe i telewizyjne oraz stacje bazowe telefonii komórkowych. Pola elektromagnetyczne (PEM) są to pola elektryczne, magnetyczne oraz elektromagnetyczne o częstotliwościach z zakresu od 0 Hz do 300 GHz (zgodnie z art. 3, ust. 18, ustawy Prawo ochrony środowiska).

Badania poziomów pól elektromagnetycznych prowadzone są na podstawie dokonywanych pomiarów natężenia składowej elektrycznej pola elektromagnetycznego w przedziale częstotliwości co najmniej od 3 MHz do 3000 MHz, w punktach pomiarowych i z częstotliwością wykonywania pomiarów określoną w Rozporządzeniu MŚ w sprawie zakresu i sposobu prowadzenia okresowych badań poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku z 12 listopada 2007 roku.

Oceny i prognozy zmian poziomu zanieczyszczenia polami elektromagnetycznymi w środowisku, zarówno w skali kraju jak i w skali poszczególnych województw, będą formułowane w oparciu o wyniki badań poziomów PEM w środowisku, w powiązaniu z informacją o dynamice zmian.

Na terenie każdego z województw (zgodnie z powyższym rozporządzeniem) pomiary wykonywane są w punktach pomiarowych, w trzyletnim cyklu pomiarowym, dla trzech typów terenów dostępnych dla ludności:

w centralnych dzielnicach lub osiedlach miast o liczbie mieszkańców przekraczającej 50 tys.,
w pozostałych miastach,
na terenach wiejskich.

Podstawowym założeniem dokonywanych obserwacji jest ochrona ludności przed wzrostem poziomów pól elektromagnetycznych ponad wartości dopuszczalne.

II. Standardy jakości środowiska w zakresie pól elektromagnetycznych

Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych określone są w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw zdrowia):

Są one zróżnicowane dla:

terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową (załącznik 1 do rozporządzenia, tabela 1)
miejsc dostępnych dla ludności (załącznik 1 do rozporządzenia, tabela 2)

Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych dla terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową charakteryzowane są przez dopuszczalne wartości parametrów fizycznych (składową elektryczną, składowa magnetyczną) charakteryzujących oddziaływanie pól elektromagnetycznych na środowisko dla częstotliwości pól elektromagnetycznych 50Hz.

Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych dla miejsc dostępnych dla ludności, charakteryzowane są przez dopuszczalne wartości parametrów fizycznych (składowa elektryczna, składowa magnetyczna, gęstość mocy), ustalone dla 7 zakresów częstotliwości pól elektromagnetycznych (w przedziale od 0 MHz do 300GHz).

Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych (więcej)

III. Podmioty dokonujące obserwacji i oceny

Prowadzący instalację oraz użytkownik urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne, które są stacjami elektroenergetycznymi lub napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi o napięciu znamionowym nie niższym niż 110 kV, lub instalacjami radiokomunikacyjnymi, radionawigacyjnymi lub radiolokacyjnymi, emitującymi pola elektromagnetyczne, których równoważna moc promieniowana izotropowo wynosi nie mniej niż 15 W, emitującymi pola elektromagnetyczne o częstotliwościach od 30 kHz do 300 GHz, są obowiązani do wykonania pomiarów poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku (art. 122a, ust 1 ustawy Poś):

bezpośrednio po rozpoczęciu użytkowania instalacji lub urządzenia;

każdorazowo w przypadku zmiany warunków pracy instalacji lub urządzenia, w tym zmiany spowodowanej zmianami w wyposażeniu instalacji lub urządzenia, o ile zmiany te mogą mieć wpływ na zmianę poziomów pól elektromagnetycznych, których źródłem jest instalacja lub urządzenie.

Wojewódzkie inspektoraty ochrony środowiska (WIOŚ) w celu przeprowadzenia oceny pól elektromagnetycznych w środowisku przeprowadzają obserwacje ich poziomów.

Główny Inspektorat Ochrony Środowiska opracowuje cyklicznie oceny stanu środowiska w kontekście pól elektromagnetycznych w skali kraju, wraz z analizą trendów.

IV. Organy zobowiązane do gromadzenia informacji

Wojewódzkie inspektoraty ochrony środowiska prowadzą aktualizowane corocznie rejestry zawierające informacje o terenach, na których stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku, z wyszczególnieniem przekroczeń dotyczących terenów przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową oraz miejsc dostępnych dla ludności.

W wojewódzkich inspektoratach ochrony środowiska i państwowych wojewódzkich inspektoratach sanitarnych znajdują się wyniki pomiarów dokonywanych przez prowadzących instalację oraz użytkowników urządzenia emitującego pola elektromagnetyczne (wymienionych wcześniej), a także wyniki pomiarów własnych

Główny Inspektorat Ochrony Środowiska posiada dane przekazane przez wojewódzkie inspektoraty ochrony środowiska

Główny Urząd Statystyczny posiada informacje przekazane przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska.

V. Prawne aspekty związane z oceną

Oceny poziomów pól elektromagnetycznych dokonuje się w Polsce (zgodnie z art. 123, ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska, Dz.U. 2001 nr 62 poz. 627 z późn. zm.) w ramach państwowego monitoringu środowiska (PMŚ), jako tzw. monitoring pól elektromagnetycznych.

Dopuszczalne poziomy pól elektromagnetycznych zawarte są w Rozporządzeniu Ministra Środowiska z dnia 30 października 2003 r. w sprawie dopuszczalnych poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku oraz sposobów sprawdzania dotrzymania tych poziomów (Dz. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1883).

Rozporządzenie MŚ w sprawie zakresu i sposobu prowadzenia okresowych badań poziomów pól elektromagnetycznych w środowisku z 12 listopada 2007 roku (Dz. U. z 2007r. Nr 221, poz. 1645)

VI. Informacje o poziomach pół elektromagnetycznych

VI. 1. Dostępne na stronach internetowych

Na stronach Inspekcji Ochrony Środowiska znajdują się także informacje zbiorcze o poziomach pól elektromagnetycznych:

Dla całego kraju na stronach Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska (GIOŚ):

- Ocena poziomów pól elektromagnetycznych na podstawie badań Wojewódzkich Inspektoratów Ochrony Środowiska w 2009 roku.

Dane zbiorcze za lata wcześniejsze dla terenu całej Polski i dla poszczególnych województw - na stronach GIOŚ i WIOŚ

- Dane dla terenu całej Polski na stronie Głównego Inspektoratu Ochrony Środowiska

Dane dla poszczególnych województw za rok 2009 i 2010	Dane dla poszczególnych województw za lata wcześniejsze

VI.2. Dostępne na wniosek w placówkach organów zobowiązanych do gromadzenia informacji

Udostępnianiu podlegają wszelkie informacje dotyczące stanu elementów środowiska oraz wzajemnego oddziaływania między tymi elementami znajdujące się w posiadaniu danego organu administracji lub które są dla niego przeznaczone, na zasadach określonych ustawą z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (Dz.U. 2008 nr 199 poz. 1227, z późn. zm.. Zobacz szczegóły…

VII. Dodatkowe źródła informacji

krajowe