Sposoby korzystania z wód

Autor: Aleksandra Skowysz

 

Wprowadzenie    kwadrat_fiol    Zasoby wodne      kwadrat_fiol    Retencjonowanie wód - mała retencja wodna   kwadrat_fiol    Regulacje prawne ochrony wód    kwadrat_fiol    Zasady ochrony wód    kwadrat_fiol    Sposoby korzystania z wód    kwadrat_fiol    Zarządzanie zasobami wodnymi    kwadrat_fiol    Planowanie w gospodarowaniu wodami     kwadrat_fiol    Naruszenia przy korzystaniu z wód    kwadrat_fiol    Zarządzanie jakością wody w kąpieliskach

 

W Prawie wodnym (Dział II) wyróżniono trzy rodzaje korzystania z wód: powszechne, zwykłe i szczególne.

 

1. Powszechne korzystanie z wód (art. 34 Prawa wodnego)

 

Uprawnienia do powszechnego korzystania z wód publicznych za wyjątkiem wód podziemnych ma każdy, kto chce zaspokoić potrzeby osobiste, gospodarstwa domowego lub rolnego czy też rekreacyjne (tj. uprawianie sportów wodnych, amatorski połów ryb). Jednakże przy tego typu korzystaniu z wód nie można stosować specjalnych urządzeń technicznych. Przykładowo można pobrać wodę wiadrem, ale za pomocą pompy już nie.

 

2. Zwykłe korzystanie z wód (art. 36 Prawa wodnego)

 

Właścicielowi gruntu przysługuje prawo do zwykłego korzystania z wód stanowiących jego własność oraz z wody podziemnej znajdującej się w jego gruncie, przy czym korzystanie to ma służyć zaspokojeniu potrzeb własnego gospodarstwa domowego lub rolnego. Właściciel gruntu nie ma jednak prawa do wykonywania urządzeń wodnych bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, do nawadniania gruntów i upraw wodą podziemną za pomocą deszczowni, poboru wód w ilości większej niż 5 m3/dobę, korzystania z wód na potrzeby działalności gospodarczej, rolniczego wykorzystania ścieków lub wprowadzania oczyszczonych ścieków do wód lub do ziemi, jeżeli ich łączna ilość jest większa niż 5 m3/dobę.

 

3. Szczególne korzystanie z wód (art. 37 Prawa wodnego)

 

Wszystkie sytuacje wychodzące poza korzystanie powszechne lub zwykłe wchodzą w zakres szczególnego korzystania z wód, którym ponadto jest przykładowo korzystanie z wód do celów energetycznych, wydobywanie z wód kamienia, żwiru, piasku i innych materiałów, wycinanie roślin z wód lub brzegu, rybackie korzystanie, przerzuty wody czy też sztuczne zasilanie wód podziemnych. Na szczególne korzystanie z wód wymagane jest uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego.

 

4. Obowiązki właścicieli wód i gruntów nad wodami (Dział I Rozdział 3 Prawa wodnego)

 

Właściciele wód mają przede wszystkim obowiązek ich utrzymywania, który wynika z art. 21 Prawa wodnego. Polega ono m.in. na:

  • zapewnieniu należytego stanu technicznego koryt cieków naturalnych oraz kanałów, będących w ich władaniu;
  • utrzymaniu dobrego stanu wód;
  • zapewnieniu swobodnego spływu wód powodziowych oraz lodów;
  • współudziale w odbudowywaniu ekosystemów zdegradowanych przez niewłaściwą eksploatację zasobów wodnych.

W stosunku do wód publicznych obowiązuje istotny zakaz wynikający z art. 27 ust. 1 Prawa wodnego mówiący, iż zabrania się grodzenia nieruchomości przyległych do powierzchniowych wód publicznych w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od linii brzegu, a także zakazywania lub uniemożliwiania przechodzenia przez ten obszar. Co oznacza, że każda osoba powinna mieć możliwość swobodnego poruszania się wzdłuż linii brzegowej wód, których właścicielem jest Skarb Państwa lub gmina, powiat czy województwo.

Zgodnie z art. 29 Prawa wodnego właściciel gruntu, o ile przepisy ustawy nie stanowią inaczej, nie może: zmieniać stanu wody na gruncie, a zwłaszcza kierunku odpływu znajdującej się na jego gruncie wody opadowej ani kierunku odpływu ze źródeł - ze szkodą dla gruntów sąsiednich oraz odprowadzać wód oraz ścieków na grunty sąsiednie.

 

Inne publikacje o tej tematyce na Ekoportalu:

Obowiązki właścicieli wód w świetle przepisów Prawa wodnego – materiał opracowany na zlecenie CIOŚ

Regulacje prawne ustawy Prawo wodne dotyczące własności wód i gruntów pokrytych wodami jak również gospodarowania innym mieniem związanym z gospodarką wodną – materiał opracowany na zlecenie CIOŚ